Wim Gabriels

een blog over om het even wat

Neil Shubin – Your Inner Fish

Neil Shubin is paleontoloog en professor anatomie aan de Universiteit van Chicago. Hij is tevens één van de ontdekkers van Tiktaalik roseae, een bijzondere vissoort die ongeveer 375 miljoen jaar geleden voorkwam in het noorden van Canada. Deze vis, waarvan de tot nu toe gevonden fossielen één tot drie meter lang zijn, was een evolutionaire overgangsvorm tussen de vissen en de amfibieën. Veel van zijn lichamelijke kenmerken hielden het midden tussen deze twee groepen. Hij had een afgeplat hoofd en lichaam, met de ogen op de bovenkant van de kop. De schouders waren niet verbonden met het hoofd, waardoor hij een echte nek had, iets wat bij andere vissen niet voorkomt. Met zijn sterke voorste vinnen kon hij waarschijnlijk zowel zwemmen als zich afduwen op de bodem.

Interessant om weten is hoe de vondst van Tiktaalik er gekomen is. De oudste bekende amfibieën dateren van omstreeks 363 miljoen jaar geleden. De kwastvinnigen, de vissen waaruit deze eerste amfibieën zich waarschijnlijk ontwikkeld hebben, verschenen voor het eerst tussen 380 en 390 miljoen jaar geleden. Neil Shubin en zijn collega’s wisten dus dat overgangsvormen in de daartussen liggende periode gezocht moesten worden. Ook wisten ze ongeveer in wat voor soort habitat deze overgangsvormen waarschijnlijk voorkwamen. Ze zijn daarom gaan zoeken naar geologische formaties van de juiste ouderdom die ontstaan waren in een dergelijk gebied. Na jaren van vruchteloos zoeken werden hun inspanningen beloond en kon de wereld kennismaken met Tiktaalik. Het illustreert mooi hoe men aan de hand van de evolutietheorie met succes kan inschatten waar en wanneer bepaalde overgangsvormen bestaan hebben. De voorouders van alle amfibieën, reptielen, vogels en zoogdieren waren wellicht nauw verwant aan deze Tiktaalik.

De vondst inspireerde Shubin tot het schrijven van het boek Your Inner Fish, dat verscheen in 2008. In dit boek vertelt hij over de zoektocht die naar de vondst van Tiktaalik leidde, en doet hij aan de hand van deze vis de gevolgen van onze eigen evolutionaire geschiedenis uit de doeken. Hij legt uit hoe die lange voorgeschiedenis van de mens nog steeds in de bouw en de werking van ons lichaam weerspiegeld wordt. Door onderzoek van fossielen, van DNA, en van de verschillen en gelijkenissen tussen nu nog voorkomende soorten kan die voorgeschiedenis stukje bij beetje gereconstrueerd worden en komen ook verrassende patronen aan het licht, bijvoorbeeld hoe ons geraamte nog steeds aan een zelfde basispatroon beantwoordt als dat van onze geschubde voorouders zo’n 375 miljoen jaar geleden.

Dit eerste boek van Neil Shubin is bijzonder leerrijk en aangenaam om te lezen. Ik hoop alvast dat hij de smaak te pakken heeft en dat er nog meer boeken van hem volgen. Het origineel is misschien wat moeilijker te vinden (mijn exemplaar heb ik via internet besteld), maar de Nederlandse vertaling, getiteld De Vis In Ons, kun je probleemloos vinden in de betere boekhandel. Geen excuses dus, dit boek moet je gelezen hebben!

Advertenties

Een Reactie op “Neil Shubin – Your Inner Fish

  1. Pingback:Een opzienbarende vondst in Polen « Vier Sterren

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: